DAAD Architecten

Re-animatie van boerenerven in Overijssel

Inleiding
De transformatie van Vrijkomende Agrarische Bebouwing (VAB) is een belangrijk thema. In het kader van het provinciale beleid voor vrijkomende agrarische bebouwing zijn eind 2004 drie gemeentelijke pilots gestart. Alle Overijsselse gemeenten worden verzocht beleid te ontwikkelen ten aanzien van dit uitdagende onderwerp. Verbetering van de ruimtelijke kwaliteit is daarbij een belangrijke doelstelling. Dit geldt ook voor het beleid m.b.t. “Rood voor rood”.
Het (concept) Werkschrift Ruimtelijke kwaliteit Overijssel” omschrijft de transformatie van de boerenerven eveneens als een belangrijk onderwerp. Deze transformatie biedt kansen voor verbetering van de ruimtelijke kwaliteit van het Overijsselse landelijke gebied.
Provinciale staten hebben het stimuleringsprogramma “Re-animatie industrieel erfgoed Overijssel” verbreed met het agrarisch erfgoed. De transformatie van de VAB’s is daarbij een speerpunt. In het werkprogramma van dit stimuleringsprogramma staat het uitvoeren van voorbeeldprojecten/pilots vermeld.

Doel en doelgroep
De pilots voor re-animatie/transformatie van boerenerven hebben als doel om bij te dragen aan de verbetering van de ruimtelijke kwaliteit.
Het project verschaft inzicht in de ontwerpuitgangspunten die bij functiewijziging van agrarische bedrijven belangrijk zijn.
Deze inzichten zijn niet alleen voor de provincie zelf van belang, maar worden ook beschikbaar gesteld aan gemeenten, eigenaren en andere bij de transformatie betrokken partijen.

Werkwijze
Het gaat om een pilotstudie voor alle in Overijssel voorkomende landschapstypen.
De transformatie betreft functiewijziging van agrarische bedrijven, waaronder drastische verandering van de agrarische bedrijfsvoering. De bebouwing wordt steeds in samenhang met het erf en het landschap benaderd.

Fasering
– Typering erftypen en gebouwentypen per landschapstype
– Ontwerpuitgangspunten bepalen
– Voor verschillende functieveranderingen ontwerpuitgangspunten uitwerken aan de hand van pilots
– Voorbeelden”boek” samenstellen
– Opstellen handboek “re-animatie” boerenerven

Aandachtpunten
De genoemde pilots worden uitgevoerd in de diverse onderscheiden Overijsselse landschappen. Gezocht wordt naar concrete situaties, die een voorbeeldwerking hebben.
Speciale aandacht vraagt het veiligstellen van de kwaliteiten op lange termijn. Niet alleen van de gebouwen. Ook is van belang hoe de aanplant en instandhouding van landschapselementen kan worden gerealiseerd en het beheer is geregeld. Hoe is dit te regelen op particuliere grond en hoe bij gemeentelijk grondeigendom? Deze vragen vergen een gedegen juridische inbreng. Dit geldt ook voor vragen over toegankelijkheid van en rond erven.
De afstemming van de parallelle lopende projecten over experimenten VAB’s en het ruimtelijke kwaliteitsbeleid krijgt speciale aandacht. De resultaten zullen in deze projecten kunnen worden benut.

Projectgegevens
Opdrachtgever: Provincie Overijssel
Jaar: 2006
Project: stimuleringsprogramma