woningbouw Archieven - DAAD Architecten

Duurzame erfwoningen op de Bult van Buist.

Een jaar na de sloop van de oude boerderij nadert de nieuwbouw zijn voltooiing. Dit hoogste punt van Hoogkerk heet in de volksmond ‘De bult van Buist’, naar de familie die er generaties lang een boeren bedrijf runde. Een bijzondere plek te midden van groen, bij de Ruskenveense Plas.

Binnen de contouren van de oude boerderij zijn 18 duurzame woningen gerealiseerd voor een breed publiek; starters, doorstromers en senioren. De verschillende woningtypen zijn in twee volumes ondergebracht. Twaalf eengezinswoningen in de vorm van de oude schuur en vijf eengezinswoningen in het vorm van een bijschuur. Het voorhuis is herbouwd en ingericht naar een ontwerp van Karla Ubels. Door de eengezinswoningen rug-aan-rug te bouwen in de vorm van de oorspronkelijk schuur kon dat relatief goedkoop gerealiseerd worden zonder dat het beeld van het boerenerf wordt verstoord.

De eerste bewoners hebben er inmiddels hun intrek genomen en daarmee komt het erf weer tot leven.

Karla Ubels

Bouwbedrijf Eldering

Foto’s – Joost Mathijssen

Beeldkwaliteitsplan voor Loppersum

Als de schade aan de woning dermate groot is dat versterking geen optie meer is kunnen bewoners in het gaswingebied soms kiezen voor sloop en nieuwbouw. Dat gebeurde ook bij een aantal woningen aan de Middenstraat in Loppersum. Een kleine, rustige woonstraat met 41 woningen, gelegen in het karakteristiek gebied van de dorpskern.

Maar hoe bewaar je de karakteristieken van een straat wanneer een groot deel van de huizen gaat verdwijnen? En hoe verhouden zich die tot de te versterken woningen? In gesprekken met de bewoners is gesproken over de kwaliteiten van de Middenstraat wat betreft de historische- maar zeker ook de toekomstige situatie. Hoewel elke eigenaar specifieke kwesties heeft aangedragen lijkt er veel consensus te bestaan over een aantal zaken.

De straat wordt herkend als een van oudsher gegroeide straat met woningen uit verschillende tijdsperiodes waarbinnen veel onderlinge verschillen bestaan. Toch is er sprake van een grote mate van samenhang tussen de woningen. In materialisatie, vorm, nokrichting, hoogte en detaillering vormen de verschillende woningen een ‘familie’ van Groninger dorpswoningen. De verhoudingen in de architectuur van een woning en die tussen de verschillende woningen zijn als belangrijke kwaliteiten benoemd. Door de bewoners werd dan ook de wens uitgesproken om vooral deze kwaliteiten te behouden en waar mogelijk te versterken.

DAAD Architecten heeft in opdracht van de gemeente Eemsdelta voor deze straat een beeldkwaliteitsplan opgesteld. Hierin is van ieder woningtype een nauwkeurige omschrijving opgenomen in de huidige- en de nieuwe situatie. Uitgangspunt is herbouw in de geest van de bestaande situatie en woningtype rekeninghoudend met de huidige bouwregelgeving. Teruggrijpen op de oorspronkelijke verschijningsvorm van de woningen wordt gestimuleerd, maar ook wordt ruimte geboden voor maatwerk en eigentijdse technieken, mits passend binnen het dorpse karakter. In de nieuwe situatie dienen de woningen qua vorm, maat en uitstraling onderling op elkaar afgestemd te worden. Op deze manier wordt de bestaande samenhang en individualiteit behouden en blijft de ruimtelijke kwaliteit van dit karakteristiek gebied voor de toekomst gewaarborgd.

Symbolische starthandeling van De Molenhof

Gistermiddag vond de symbolische starthandeling van Molenhof in Emmen plaats. Op het braakliggende terrein tussen de Wilhelminastraat en Julianastraat gaven wethouder Albert-Jan Jakobs van de Gemeente Emmen en Jan Brands van Brands Bouwgroep b.v. het officiële startsein voor de bouw.

De Molenhof is een initiatief van Brands bouw voor de realisatie van een nieuw stadsblok met een groene kern. DAAD architecten maakte het ontwerp voor drie vierlaagse gebouwen aan de Wilhelminastraat met daarachter een openbaar toegankelijke stadstuin. Een levendig plan voor 56 woningen waarbij vergroening van het openbaar gebied en de gevels een integraal planonderdeel is.

Met het boren van het eerste gat ten behoeve van de warmtepomp werd de eerste stap gezet in de realisatie van dit ambitieuze project. Naast deze handeling was stralende voorjaarsweer symbolisch voor de start van deze levendige, groene stadswijk die deze kale locatie zal vullen.

Na afloop was er gelegenheid voor de toekomstige bewoners om alvast kennis te maken met hun nieuwe buren.

Lees meer: Een groene oase in de stad – DAAD Architecten

De kerk in Elim wordt multifunctioneel en duurzaam

Aan het einde van 2025 is de omgevingsvergunning verleend voor de verbouwing van de Rijksmonumentale Hervormde Kerk in Elim. Deze kerk, in 1916 ontworpen door architect H.J. Beijlevelt, is grotendeels in oorspronkelijke staat bewaard gebleven.

Dit bijzondere moment markeert de fusie van twee kerkgemeenten en biedt aanleiding om het kerkgebouw aan te passen aan de eisen van deze tijd. Het doel is de kerk multifunctioneler, comfortabeler en beter toegankelijk te maken, zodat zij een bredere rol kan vervullen binnen de gemeenschap. Daarnaast wordt een belangrijke stap gezet op het gebied van verduurzaming.

Multifunctioneel gebruik

De kerkzaal zal in de nieuwe situatie op verschillende manieren gebruikt gaan worden, zo is er behoefte aan een podium en meer ruimte voor multimedia. Om dit mogelijk te maken worden de houten banken in het centrale deel van de kerk verwijderd. Hierdoor ontstaat een flexibele zone met stoelen die geschikt is voor uiteenlopende activiteiten en bijeenkomsten.

Circulair en duurzaam

Het hout van de verwijderde kerkbanken wordt hergebruikt in het ontwerp van een nieuw te realiseren, geïsoleerde ‘doos’, achter in de kerkzaal. Deze ruimte krijgt meerdere functies: vergaderen, kinderwerk, ontmoeting na de kerkdienst en een comfortabele werkplek voor de pastoraal werker. Een compacte volume die snel en efficiënt te verwarmen is.
Symmetrie is een kenmerkend element van het bestaande kerkgebouw en vormt daarom ook het uitgangspunt voor het ontwerp van de nieuwe doos. Deze toevoeging functioneert niet alleen als een zelfstandig te gebruiken, verwarmde ruimte, maar vormt ook de nieuwe hoofdentree van de kerkzaal.

Kerstexcursie door Drenthe

Afgelopen donderdag vertrok DAAD vanuit Taribush Uitjes voor de jaarlijks kerst-excursie. Dit jaar een rondtocht door Drenthe langs een aantal eigen projecten.

Wietske Attema gaf in Gees (foto 1, 2) uitleg over een CPO-projecten voor de bouw van een 4 woonhuizen rondom een gezamelijke brink i.s.m. Pieter B. Bijker
In Hoogeveen (foto 3, 4) bekeken wij onder het genot van een kop koffie van Friso Bouwgroep de voortgang van het appartementencomplex aan de Eisenhouwerstraat. Een transformatie project van Titus Mars, André van den Heuvel en Marijn Wals i.o.v. Domesta wooncorporatie Treant
Erwin van der Veen vertelde over twee restauratie projecten (foto 5, 6); De Schiphorst, een markante en goed bewaardgebeleven boerderij en de Kalkovens in Meppel waar wij ook een heerlijk lunch kregen voorgeschoteld. Restaurant ‘De Drie Kalkovens’
Het enige niet DAAD-project was Vogeltjeswijk in Meppel (foto 7). Daar vertelde Steven Stienstra van WVG Ontwikkeling B.V. over de revitalisering van een jaren 50 wijk.
In Wetering (foto 8) vertelde Sjoerd Tasseron over de bouw van een riante vila aan het water …en in Diever (foto 9) vertelde Alex alles over de samenwerking met Jeroen Doorenweerd over de herinrichting van het dorpsplein.

Een mooie rondtocht door Drenthe langs de diverse werkzaamheden van DAAD. Wij hebben de dag afgesloten bij Taribush Uitjes met een teamspel en een (h)eerlijke eigen gebakken pizza.

Dank aan een ieder met wie wij er weer een mooi jaar van hebben kunnen maken. DAAD wenst u een prettige feestdagen en een voorspoedig 2026!
Tijdens de kerstvakantie is het bureau gesloten, op 5 januari zijn we weer bereikbaar.

Ecologisch bouwen is de toekomst

Met twee geslaagde open dagen op het unieke project aan De Woert in Hijken heeft Woonservice samen met DAAD Architecten, Van Dijk Bouwgroep en WOOWN wederom laten zien dat ecologisch, circulair en duurzaam bouwen mogelijk is. De bijeenkomsten vonden plaats op de productielocatie in Hardenberg én de bouwplaats in Hijken.

Tijdens deze inspiratie sessies gaven alle betrokken partijen met hun verhalen een inkijkje in de keuzes, ambities en uitdagingen van dit biobased bouwproject. Zo werd een helder beeld geschetst hoe een gezamenlijke visie op biobased bouwen is vertaald naar de praktijk: door de toepassing van hout, biobased isolatiematerialen, low-tech installaties, slimme detailleringen én de integrale samenwerking tussen alle betrokken partijen.

Ecologisch bouwen vraagt om lef, samenwerking en het delen van kennis. Door te kiezen voor prefab, natuurlijke materialen en innovatieve technieken, realiseren we woningen die klaar zijn voor de toekomst.

Lees ook: Biobased en betaalbaar wonen in Hijken – DAAD Architecten

Wat maakt een hofje typisch Gronings?

Het hofje, een gezamenlijk binnenterrein met daaromheen meerdere kleine woningen, is niet typisch Gronings. Het verschijnsel is ontstaan in de dertiende eeuw om in de grote Nederlandse steden onderdak te bieden aan armen, weduwen en zieken. Tegenwoordig spreken deze hofjes nog erg tot de verbeelding en zijn het, door de schaal en het gevoel van saamhorigheid, geliefde locaties voor particulieren om in te wonen.

Op uitnodiging van Goud Wonen hebben de ontwerpers van DAAD zich gebogen over de vraag om een woonhof met 22 woningen in Uithuizen te creëren. Voor deze opgave wilden wij een typisch Gronings hofje maken. Maar wat is dan typisch Gronings?
Met name in de binnenstad van Groningen zien we hofjes met een duidelijke architectonische samenhang en waar de op het hof georiënteerde woningen zorgen voor een prettige geborgenheid en sociale harmonie. De vorm van deze Groninger architectuur kenmerkt zich door een heldere massaopbouw in baksteen met verticale raamopeningen. De kwaliteit zit niet zozeer in decoratie, maar juist in eenvoud en goede verhoudingen.

In de architectuur hebben wij gezocht naar diezelfde sterke onderlinge samenhang zodat het hof, waar de menselijke schaal de basis vormt, als een eenheid in de wijk te ervaren is. Met de keuze voor eenvoud en rust wordt gerefereerd naar deze nuchtere Groninger architectuur in Gronings rood wat wellicht een uiting is van het karakter van de Groninger zelf.
De entrees van de woningen komen aan zogeheten Delftse stoepjes te liggen die als een overgangszone tussen de publieke straat en de privé woning fungeren. Deze worden ingericht met plantenborders, om zo het hof verder te vergroenen en het regenwater goed te laten infiltreren, en bankjes, waardoor tussen buren en buurtbewoners meer sociale interactie kan ontstaan.

Om de woningen aardbevingbestendig te maken is er gekozen voor een combinatie van een betoncasco met HSB gevels en binnenwanden. De HSB gevels worden damp-open uitgevoerd zodat deze positief bijdragen aan een gezond binnenklimaat en de koelbehoefte in de zomer minimaliseren. Ook de voorgestelde bakstenen zijn duurzaam. Het is een ‘restproduct’ uit de steenstripindustrie. Na het verzagen tot strips blijft een prachtige hoogwaardige baksteen over met mooie structuur in de kenmerkende Gronings Rode kleur.

Doorontwikkeling Country Cottage

Wout volgt de opleiding bouwkunde aan de Hogeschool Windesheim en heeft het afgelopen half jaar zijn stage bij DAAD doorgebracht. Zijn focus ligt vooral bij modulair-, circulair- en duurzame bouwen. Met die focus is hem gevraagd om een oud project van DAAD te beoordelen met de kennis, techniek en eisen van nu.

Het onderzoek richtte zich op de ‘Country Cottage’, een recreatiewoning die DAAD begin 2000 heeft ontwikkeld. Het omvat een woonkamer met een open keuken, twee slaapkamers, een badkamer en een afzonderlijk toilet. Het concept is gericht op een optimale beleving van de omringende natuur. Wanneer de schuifpuien open gaan wordt wonen een bijzondere belevenis in het groen. De cottage is te gast in het landschap en er tegelijkertijd nauw mee verbonden. Door de woning vrij van de grond op een poerenfundering te plaatsen lijkt deze te zweven en loopt het landschap er ongeschonden onderdoor.
De cottage is ontwikkeld voor seriematige (pre)fabricage en wordt op locatie geassembleerd. Een bijkomende uitdaging voor Wout was de ambitie om te onderzoeken of de woning modulair kan worden geproduceerd. Platte elementen zijn praktisch voor transport, maar modulaire bouwdelen waarin de installaties zoveel mogelijk zijn geïntegreerd minimaliseren de bouwactiviteiten op de locatie.

Wout heeft zijn onderzoek over vier hoofdonderwerpen verdeeld: het toetsen aan het BBL (Besluit Bouwwerken Leefomgeving), het gebruik van biobased isolatiematerialen, de prefabricage van modulaire bouwdelen en het transport daarvan.

Al snel werd duidelijk dat de woning niet aan alle vereisten van het nieuwe bouwbesluit (BBL) voldoet. Zo bleek dat de vrij doorloophoogte in de woning te laag was en dat het bordes bij de voordeur te smal was. Kwesties behoorlijk gemakkelijk te verhelpen waren. Een grotere uitdaging bestond uit het energiezuinige maken van de woning. De isolatie van het dak, de muren en de vloer moest worden aangepast om aan de huidige norm te voldoen. Er is gezocht naar geschikte constructies die aansluiten bij de ambitie om biobased te isoleren binnen dit huidige ontwerp. Die is gevonden maar er bleek een veel dikker isolatiepakket nodig te zijn.

Bij het onderzoek naar de mogelijkheden om met prefab 3D-modules te werken in plaats van platte bouwelementen is gezocht naar een logische opdeling van de cottage, hoe de verschillende modules eenvoudig kunnen worden gekoppeld en de aansluitingen voor elektriciteit, water en riolering kunnen worden gerealiseerd. Daarbij is rekening gehouden met de omvang van de modules en de transportmogelijkheden daarvan. Er zijn voorwaarden en beperkingen vastgesteld voor de afmetingen die over de openbare weg vervoerd mogen worden.

Voor de vakantie presenteerde Wout zijn onderzoek. Hij concludeerde dat dit slimme concept voor wonen in de natuur, zonder te veel van het oorspronkelijke ontwerp af te wijken, kan worden doorontwikkeld naar een modulair woonconcept dat aan de eisen van vandaag voldoet.

Wij wensen Wout veel succes op zijn volgende stage bij de Gemeente Groningen afdeling Ontwerp en Stadsontwikkeling.

Een groene oase in de stad

Binnenkort start de verkoop van 92 woningen in De Molenhof, een initiatief van bouwbedrijf Brands voor de realisatie van een nieuw stadsblok met een groene kern op het braakliggende terrein tussen de Wilhelminastraat en Julianastraat in Emmen.

Het plan omvat de bouw van vier wooncomplexen met een mix in verschillende prijsklassen, voor jong en oud, ten noorden van molenromp van Beins. Het middelpunt wordt gevormd door een collectieve stadstuin met daaronder een parkeergarage met ruim 90 plekken. De zichtbaarheid van de oude molenromp blijft in dit plan gegarandeerd.

DAAD architecten heeft een levendig plan voor 56 woningen in drie vierlaagse gebouwen aan de Wilhelminastraat ontworpen. Voor de gevels is goed gekeken naar de korrel en schaal van de oostzijde van de Wilhelminastraat. Door de nieuwe invulling op te delen in drie bouwdelen, volop in te zetten op een verticale geleding en de bovenste verdieping terug te leggen wordt aansluiting gezocht met de belendende bebouwing. Balkons en erkers verlevendigen het beeld en de gevelplastiek, verkleinen de schaal van het gebouwde volume en vergroten het woongenot. De architectuur is hedendaags, fris en levendig. Uitgevoerd in aansprekend metselwerk in een rood/bruine tint die met liefde en zorgvuldigheid is vormgegeven.

De woningen op de begane grond krijgen een terras met een entree op de Wilhelminastraat. Ontsluiting van de bovenwoningen gaat middels een centraal geplaatste portiek met lift in een semi publieke binnenstraat. Deze binnenstraat ontsluit een bouwdeel gelegen aan de Wilhelminastraat en een bouwdeel dat zich oriënteert op de binnentuin. Onderling zijn deze bouwdelen verbonden middels luchtbruggen. Het bouwblok is op deze wijze op verschillende schaalniveaus doorwaadbaar. Vanaf de drukke Wilhelminastraat loop je via steegjes de weldadige rust van de openbaar toegankelijke stadstuin in, dat feitelijk een daktuin boven de parkeerkelder wordt. De tuingevels openen zich maximaal aan de binnentuin, met meer glas en royale buitenruimtes. Vergroening van het openbaar gebied en de gevels is een integraal planonderdeel.

Nieuwbouw binnen beschermd dorpsgezicht Slochteren

Aan de Hoofdweg in Slochteren vormen de huizen een vrijwel aaneengesloten geheel. Ze kennen een duidelijk afleesbare symmetrische voorgevel, hebben hun voordeur aan de straat, zijn voorzien van een schilddak bedekt met gebakken pannen en zijn, op een enkele gepleisterde uitzondering na, opgetrokken uit rode Groninger bakstenen. De samenhang met de forse bomen en de groene bermen vormt een beeld dat recht doet aan het beschermd dorpsgezicht.

Beschermde dorpsgezichten zijn gebieden met veel bijzondere beeldbepalende gebouwen met kenmerken uit het verleden. Maar binnen een beschermd dorpsgezicht hoeft niet elk gebouw een monument of bijzonder object te zijn. Het gaat om de harmonie van het geheel.
Maar wat als er een gat dreigt te vallen? Hoe ga je dan nieuwbouw plegen zonder deze harmonie te verstoren en tegelijkertijd ook antwoord geeft op alle woonwensen van tegenwoordig?

Vanuit de Nationaal Coordinator Groningen (NCG) is DAAD gevraagd om een vervangende nieuwbouw vorm te geven. Het betreft een twee-onder-een-kap dwarshuis welke, in vergelijking tot de andere dwarshuizen, wat sober van aard is. Deze woning toont met het ritme van ramen en deuren in de voorgevel, een duidelijke twee-eenheid: twee woningen in één gebouw. Bouwtechnisch onderzoek wees uit dat het gebouw in te slechte staat verkeert waardoor duurzaam herstel werd uitgesloten.
Een intensief ontwerptraject leidde tot een ontwerp dat zich niet alleen naadloos inpast in de rijke historische context, maar tegelijkertijd ook antwoord geeft op specifieke woonwensen van de huidige bewoners.
Een van de wensen is om de voordeuren naar de zijgevel te verplaatsen, wat een ander aangezicht op zou leveren. Door de vlakken van de oorspronkelijke entrees verdiept te metselen wordt subtiel verwezen naar de vroegere entrees en blijft het ritme in de gevel behouden. Toepassing van kenmerkende karakteristieken, kleuren en materialen zorgt er voor dat het voorhuis zich zorgvuldig binnen de historische context en het beschermd dorpsgezicht voegt.

Daar waar het voorhuis traditioneel wordt vormgegeven en ‘braaf’ meedoet in de straat, steekt het achterhuis af door zijn abstracte eigentijdse vormgeving, een monoliete uitwerking, geheel in antraciet hout bekleed. De enige uitzondering zijn het kozijn van de dakkapel en de nieuwe (zij)entrees. Door deze verdiept aan te brengen en in licht hout uit te voeren worden deze extra benadrukt.

Het plan is inmiddels positief ontvangen door de erfgoed- en welstandscommissie en wordt momenteel voorbereid voor de aanvraag omgevingsvergunning. De betrokken partijen Moedt Bouwbedrijf en TOEK Ingenieurs verzorgen respectievelijk de uitvoering en het installatieconcept.

Categorie: woningbouw